Giấy phép lưu thông máy bơm chữa cháy từ 01/7/2026 – Hồ sơ, Thủ Tục và Những Lưu Ý quan trọng

Bối cảnh ra đời của quy định giấy phép lưu thông

Ngày 29/11/2024, Quốc hội thông qua Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Luật PCCC và CNCH số 55/2024/QH15), có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025. Trên cơ sở đó, ngày 15/5/2025 Chính phủ ban hành Nghị định số 105/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật PCCC và CNCH.

Theo Điều 46 khoản 1 của nghị định này, việc cấp giấy chứng nhận kiểm định phương tiện phòng cháy chữa cháy cũng như việc quản lý, sử dụng tem kiểm định (theo Điều 38 và Phụ lục VII Nghị định 136/2020/NĐ-CP, đã được sửa đổi bởi Nghị định 50/2024/NĐ-CP) vẫn được tiếp tục thực hiện đến hết ngày 30/6/2026. Sau mốc này, cơ chế kiểm định dán tem chấm dứt, toàn bộ danh mục phương tiện thuộc diện quản lý chuyển sang cơ chế cấp giấy phép lưu thông quy định tại Điều 23 Nghị định 105/2025/NĐ-CP.

Máy bơm chữa cháy có bắt buộc phải có giấy phép lưu thông không?

Có. Phụ lục V ban hành kèm Nghị định 105/2025/NĐ-CP là danh mục các phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ thuộc diện phải có giấy phép lưu thông trước khi đưa ra thị trường. Một điểm cần lưu ý thêm: theo Điều 23 khoản 7, việc cấp giấy phép lưu thông thay thế cho việc công bố hợp chuẩn, hợp quy đối với phương tiện PCCC, CNCH. Nhiều hồ sơ mời thầu, hồ sơ thiết kế được lập trước thời điểm này vẫn có thể còn yêu cầu theo nếp cũ (tem kiểm định, chứng nhận hợp quy), nên các bên liên quan cần cập nhật lại yêu cầu hồ sơ cho phù hợp với quy định mới.

Phân biệt cơ chế kiểm định cũ và giấy phép lưu thông mới

Hai cơ chế khác nhau ở gần như mọi khía cạnh:

Về cách cấp: Kiểm định cấp giấy chứng nhận theo từng lô, từng đợt hàng hoá cụ thể. Giấy phép lưu thông thì cấp cho mẫu phương tiện — một lần cấp cho mẫu, các sản phẩm sau đó cùng mẫu được lưu thông mà không phải làm lại hồ sơ.

Về dấu hiệu nhận biết: Trước đây, phương tiện được kiểm định sẽ được dán tem kiểm định trực tiếp lên vỏ máy. Từ 1/7/2026, không còn tem dán; theo Điều 23 khoản 5 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, phương tiện được cấp phép phải thể hiện số giấy phép lưu thông và tên cơ quan cấp phép ngay trên nhãn hàng hoá.

Về danh mục áp dụng: Danh mục phương tiện phải kiểm định trước đây căn cứ theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP, còn danh mục phương tiện phải có giấy phép lưu thông hiện nay căn cứ theo Phụ lục V Nghị định 105/2025/NĐ-CP.

Hồ sơ đề nghị cấp giấy phép lưu thông

Hồ sơ được chia thành hai nhóm tùy theo nguồn gốc của máy bơm chữa cháy.

Đối với máy bơm chữa cháy sản xuất, lắp ráp trong nước

Theo Điều 23 khoản 2 điểm a Nghị định 105/2025/NĐ-CP và hướng dẫn tại Cổng Dịch vụ công Bộ Công an, hồ sơ gồm:

• Bản chính văn bản đề nghị cấp phép lưu thông phương tiện PCCC, CNCH theo Mẫu số PC20 ban hành kèm Nghị định 105/2025/NĐ-CP.
• Kết quả thử nghiệm đúng với tiêu chuẩn công bố áp dụng và quy chuẩn kỹ thuật tương ứng, do tổ chức đánh giá sự phù hợp thực hiện hoạt động thử nghiệm sản phẩm, hàng hoá theo quy định pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hoá và pháp luật về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật (bản chính, bản chứng thực hoặc bản sao kèm bản chính để đối chiếu).
• Giấy chứng nhận xuất xưởng của phương tiện.
• Tài liệu kỹ thuật của phương tiện (nếu có).

Đối với máy bơm chữa cháy nhập khẩu

Phần lớn máy bơm chữa cháy đang sử dụng tại Việt Nam thuộc nhóm nhập khẩu, do đó hồ sơ nhóm này thường được quan tâm nhiều hơn. Theo Điều 23 khoản 2 điểm b Nghị định 105/2025/NĐ-CP, hồ sơ gồm:

• Bản chính văn bản đề nghị cấp phép theo Mẫu số PC20.
• Chứng nhận chất lượng và kết quả thử nghiệm đúng với tiêu chuẩn, quy chuẩn quy định tại khoản 2 Điều 44 Luật PCCC và CNCH, do tổ chức thử nghiệm nước ngoài đã được chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn ISO/IEC 17025 thực hiện và có chứng chỉ công nhận tổ chức thử nghiệm. Trường hợp không có kết quả thử nghiệm của tổ chức nước ngoài, hồ sơ được phép sử dụng kết quả thử nghiệm do tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam thực hiện.
• Giấy chứng nhận xuất xứ của phương tiện.
• Tài liệu kỹ thuật của phương tiện (nếu có).

Tất cả giấy tờ trong hồ sơ, khi nộp trực tiếp hoặc qua bưu chính công ích, phải là bản chính hoặc bản chứng thực hoặc bản sao kèm bản chính để cán bộ tiếp nhận đối chiếu; khi nộp trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công, cần là bản chính hoặc bản chứng thực điện tử.

Cách thức nộp hồ sơ và trình tự xử lý

Hồ sơ có thể nộp theo ba hình thức:

1. Trực tiếp tại Bộ phận thuộc Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
2. Qua dịch vụ bưu chính công ích.
3. Trực tuyến tại Cổng Dịch vụ công Bộ Công an.

Trình tự xử lý hồ sơ gồm bốn bước:

• Bước 1: Tổ chức, cá nhân chuẩn bị hồ sơ theo quy định.
• Bước 2: Nộp hồ sơ tại Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an cấp tỉnh.
• Bước 3: Cán bộ tiếp nhận kiểm tra tính hợp lệ và thành phần hồ sơ. Nếu hồ sơ hợp lệ và đầy đủ, cơ quan tiếp nhận viết giấy tiếp nhận hồ sơ, hẹn ngày trả kết quả (hoặc thông báo qua Cổng Dịch vụ công). Nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa hợp lệ, cơ quan tiếp nhận sẽ có phiếu yêu cầu bổ sung, hoàn thiện hồ sơ hoặc phiếu từ chối tiếp nhận, giải quyết, nêu rõ lý do.
• Bước 4: Căn cứ ngày hẹn trên giấy tiếp nhận (hoặc thông báo qua email/tin nhắn), tổ chức, cá nhân nhận kết quả trực tiếp, qua bưu chính công ích, hoặc nhận kết quả điện tử trên tài khoản dịch vụ công.

Thời hạn giải quyết, phí và lệ phí

Theo cả Nghị định 105/2025/NĐ-CP (Điều 23 khoản 3, 4) và thông tin công bố tại Cổng Dịch vụ công Bộ Công an, thời hạn giải quyết là 05 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Kết quả cấp phép được thể hiện theo Mẫu số PC21. Trường hợp không cấp phép, cơ quan có thẩm quyền phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do. 

Lưu ý kỹ thuật quan trọng: đặc tính thủy lực và dải làm việc của bơm

Theo hướng dẫn của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH được đăng tải trên trang tin của Học viện Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ, máy bơm chữa cháy là sản phẩm lắp ráp từ phần bơm và phần động cơ, tạo thành một tổ hợp có đặc tính thủy lực xác định — thể hiện qua đường đặc tính lưu lượng – cột áp (đường đặc tính Q-H) khi thử nghiệm ở một tốc độ vòng quay xác định.

Trong thực tế, nhà sản xuất thường không công bố toàn bộ dải lưu lượng làm việc của bơm, mà chỉ công bố tại một điểm làm việc hoặc một khoảng lưu lượng được tối ưu cho hiệu suất cao nhất, phù hợp với hồ sơ thiết kế công trình cụ thể. Điều này gây khó khăn khi cần đối chiếu đặc tính kỹ thuật của các máy bơm được sản xuất, nhập khẩu sau này với mẫu đã được cấp phép ban đầu.

Để giải quyết vấn đề trên, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH hướng dẫn các bên liên quan lưu ý các điểm sau:

Đối với nhà sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu khi lập hồ sơ đăng ký:

• Kê khai thông tin đầy đủ, đúng tên tổ chức, cá nhân sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu.
• Cung cấp đầy đủ đặc tính thủy lực của máy bơm tại tốc độ vòng quay danh định do nhà sản xuất công bố, kèm theo các thông số liên quan: dải lưu lượng – cột áp, đường kính cánh, hiệu suất thủy lực, công suất thủy lực, chiều sâu hút, đặc tính động cơ…
• Riêng với thông số dải lưu lượng – cột áp, cần công bố tối đa dải lưu lượng và cột áp mà máy bơm có thể làm việc, kèm kết quả thử nghiệm chi tiết tại các điểm làm việc theo quy định thử nghiệm đặc tính bơm tại TCVN 8531:2010 (ISO 9905:1994), đáp ứng yêu cầu tại QCVN 03:2023/BCA hoặc yêu cầu của bơm cấp 2 (Grade 2) theo phân loại tại ISO 9906.

Ví dụ minh hoạ được Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đưa ra: một máy bơm chữa cháy có đường kính cánh Ø236 mm được công bố dải lưu lượng làm việc 55–150 l/s, cột áp 75–58 m.c.n, kèm theo đường đặc tính lưu lượng – cột áp, hiệu suất, đặc tính hút và công suất. Một máy bơm khác cùng đường kính cánh Ø236 mm, có lưu lượng làm việc 80–120 l/s, cột áp 73–66 m.c.n, được coi là phù hợp với mẫu đã cấp phép vì điểm làm việc và dải làm việc nằm trong vùng đã được cấp phép.

Căn cứ hồ sơ đăng ký, cơ quan Cảnh sát PCCC và CNCH sẽ cấp phép lưu thông cho máy bơm chữa cháy theo đúng dải làm việc đã thử nghiệm. Kết quả cấp phép này áp dụng cho các máy bơm được sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu tương ứng, miễn là thông số kỹ thuật nằm trong dải làm việc đã được cấp phép.

Đối với việc sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu sau khi đã được cấp phép: phải bảo đảm máy bơm cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại đúng theo mẫu đã cấp phép, với thông số kỹ thuật, điểm làm việc, dải làm việc nằm trong vùng làm việc của máy bơm đã được cấp phép lưu thông.

Lưu ý dành cho chủ đầu tư và nhà thầu khi thi công, nghiệm thu

Để bảo đảm an toàn PCCC cho nhà, công trình trong quá trình thi công và nghiệm thu, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH khuyến nghị chủ đầu tư và các nhà thầu liên quan lưu ý bốn điểm:

1. Lựa chọn máy bơm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, do đơn vị uy tín sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu, có thông tin ghi nhãn đầy đủ, tài liệu kỹ thuật công bố phù hợp với giấy phép lưu thông đã được cấp và phù hợp với hồ sơ thiết kế đã được duyệt.
2. Xem xét kỹ hồ sơ kỹ thuật của phương tiện; có thể yêu cầu nhà sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu cung cấp Giấy phép lưu thông để xác thực.
3. Chủ động yêu cầu thử nghiệm, đánh giá lại khi cần thiết, bằng cách đưa máy bơm đến các đơn vị thử nghiệm, kiểm định đã được cấp Giấy đăng ký hoạt động theo quy định pháp luật.
4. Báo cáo kịp thời đến cơ quan Cảnh sát PCCC, CNCH đã cấp phép lưu thông nếu phát hiện hồ sơ có dấu hiệu làm giả hoặc phương tiện có dấu hiệu không bảo đảm chất lượng, để được tiếp nhận, xử lý theo quy định.

Giấy phép lưu thông không thay thế các quy chuẩn kỹ thuật khác

Cần phân biệt rõ ràng: giấy phép lưu thông theo Nghị định 105/2025/NĐ-CP chỉ trả lời câu hỏi “máy bơm này có được phép bán ra thị trường hay không”, chứ không thay thế các quy chuẩn kỹ thuật quy định việc trang bị, lắp đặt, tính toán thông số máy bơm cho từng công trình cụ thể — vốn là những văn bản độc lập, tồn tại song song. Do đó khi lựa chọn máy bơm cho một công trình cụ thể, ngoài việc kiểm tra giấy phép lưu thông, chủ đầu tư và nhà thầu vẫn cần đối chiếu với các quy chuẩn về trang bị, bố trí phương tiện PCCC và quy chuẩn kỹ thuật liên quan đến trạm bơm nước chữa cháy đang có hiệu lực áp dụng cho loại hình công trình của mình.

Bơm Văn Phú luôn cập nhật sát quy định mới nhất về giấy phép lưu thông bơm PCCC

Trong giai đoạn chuyển tiếp mà quy định về giấy phép lưu thông máy bơm chữa cháy vẫn đang được hoàn thiện thêm hướng dẫn cho nhà phân phối và người sử dụng, việc chọn một đơn vị cung cấp bơm PCCC có theo dõi sát diễn biến pháp lý và minh bạch hồ sơ kỹ thuật là điều khách hàng nên ưu tiên. Công ty cổ phần Bơm Văn Phú là đơn vị chuyên cung cấp máy bơm chữa cháy và giải pháp hệ thống PCCC, luôn cập nhật các quy định mới nhất từ Nghị định 105/2025/NĐ-CP để tư vấn cho khách hàng đúng và đủ hồ sơ pháp lý khi lựa chọn, lắp đặt và nghiệm thu hệ thống bơm chữa cháy.

Nếu quý khách đang cần tư vấn chọn máy bơm chữa cháy phù hợp với công trình, hoặc cần hỗ trợ đối chiếu thông tin giấy phép lưu thông của một mẫu bơm cụ thể, hãy liên hệ Bơm Văn Phú để được hỗ trợ kịp thời, tránh rủi ro về hồ sơ pháp lý khi nghiệm thu công trình.

Bài viết tổng hợp, biên soạn lại dựa trên các nguồn: Nghị định số 105/2025/NĐ-CP ngày 15/5/2025 của Chính phủ; Cổng Dịch vụ công trực tuyến Bộ Công an (mục thủ tục hành chính, mã 3.000491); Cục Cảnh sát PCCC và CNCH – Học viện Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ. Nội dung mang tính chất tham khảo, không thay thế văn bản pháp luật gốc và ý kiến chính thức của cơ quan quản lý có thẩm quyền.

Khám phá trọn bộ giải pháp thiết bị ngành nước và phụ kiện bơm đồng bộ tại Bơm Văn Phú ! Chúng tôi tự hào là đơn vị cung ứng và phân phối các dòng sản phẩm cao cấp, đáp ứng trọn vẹn mọi tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe cho dự án của bạn: Bơm ly tâm Ebara chính hãng, Bình tích áp Ý Zilmet, Hệ thống van công nghiệp Tecofi, Phao chống cạn Mac 3, Biến tần chuyên dụng Bedford và các giải pháp Tủ điện điều khiển thông minh.